Zioło, które leczy. Wycieczka do Gardzienic i Piask

Jedno piwo to 25 proc. alkoholu i - o zgrozo! - 300 kalorii. Jak to spalić? Ale i tak polecam wszystkie drogi, które w ten weekend poprowadzą do Krasnegostawu

Mało kto pamięta, ale Krasnystaw przez 300 lat (1490-1790) był siedzibą biskupów diecezji chełmskiej, zlikwidowanej w 1826 r. Kościół pw. św. Franciszka Ksawerego, najokazalsza w mieście świątynia, pełnił w przeszłości funkcję katedry. Zbudowany w latach 1697-1717 przez jezuitów hojnie sponsorowanych przez Feliksa i Krystynę Potockich, ma dwie wieże górujące nad okolicami - donoszą źródła. W środku, rewelacja. Indianie! Są się na XVIII-wiecznych polichromiach namalowanych przez zakonnika Adama Swacha. Jakie wrażenie musiały wywierać na wiernych w pierwszych dziesięcioleciach XVIII wieku? Rzeczywiście, sceny przedstawiają niespotykaną w innych kościołach w Polsce tematykę misjonarską - nawracania Indian. W przylegającym do kościoła dawnym jezuickim kolegium znajduje się muzeum regionalne a tam kolekcja staropolskich portretów trumiennych oraz eksponaty związane z lokalną specjalnością - chmielarstwem.

Warto odwiedzić Krasnystaw ze względu na urodę miejsca, mimo najazdu "chmielakowych" gości. Rynek od 2008 roku zrobił się przepiękny. Kamienice błyszczą, herbowa fontanna ze " złotymi karpiami" każe zapomnieć o wrażeniach z Krasnegostawu lat 90., gdy wielbiciele piwa poniewierali się w krzakach, pod pomnikiem a wszędzie w oczy kłuło zaniedbanie. A na każdego, bez względu na to skąd przyjedzie, po drodze zawsze czeka kilka turystycznych atrakcji. Oczywiście zaliczam do nich kultową flaczarnię, kiedyś paskudną, teraz całkiem przyzwoitą, rodzinną restaurację "Rarytas" w Piaskach - pod koniec czerwca odbył się trzeci festiwal flaków, z konkurencjami kucharskimi, degustacjami, koncertami orkiestr. I zaliczam do nich samo miasteczko, kiedyś centrum kalwinizmu, potem znów znane z cotygodniowych targów końskich. Szkoda, że teraz popytu na konie nie ma. Dzięki obwodnicy nie ma też korków, koszmarnych szczególnie w środy, gdy koniarze z całej Polski już nad ranem zaczynali transakcje, a tiry gnały w stronę granicy.

Piaski, leżące na ruskim szlaku handlowym były miastem bardzo aktywnym. Jeszcze kilka lat temu widać to było na szyldach polsko-rosyjskich, zachwalających meble, tzw. carringtony.

Wcześniej proponuję zajrzeć na chwilę do Podzamcza. To jeszcze przed Piaskami. I trochę w bok od trasy. A potem do Gardzienic - kilka kilometrów za Piaskami.

Pałac w Podzamczu pochodzi z początku XVIII wieku. Jego budowę rozpoczął w 1730 roku właściciel dóbr mełgiewskich - Jacek Stoiński. Rozbudowę pałacu kontynuowali następcy Jacka: syn - Dominik i wnuk - Feliks. W tzw. okresie Stoińskich zespół pałacowy w Podzamczu przybrał kształt charakterystyczny dla barokowej rezydencji podmiejskiej . Bryła pałacu składa się z głównego korpusu i dwu skrzydeł bocznych, tworzących kształt podkowy otaczającej dziedziniec zwany cour d'honneur. Oś pałacu, pokrywa się z osią geometrycznie zakomponowanego ogrodu, który wraz z budynkiem stanowi regularne założenie przestrzenno-architektoniczne. Majątek w Podzamczu Mełgiewskim uległ znacznym zniszczeniom i rozgrabieniu podczas najazdu armii radzieckiej w 1939 roku i tak naprawdę już nigdy nie powrócił do dawnej świetności. Obecnie mieści się tu Szkoła Podstawowa im. Henryka Sienkiewicza. Zabudowania folwarczne zajmują lokatorzy. Do parku wchodzi się poprzez kiedyś szykowną, dziś malowniczo zaniedbaną bramę z herbem. Otaczający park też nabrał charakteru malowniczo zdziczałego. I kapliczka ze świętym z Pragi, Janem Nepomucenem, który stoi na skrzyżowaniu. Według tradycji ludowej chronił on pola i zasiewy przed powodzią, ale również i suszą. Dlatego figury Jana Nepomucena - nepomuki - można spotkać jeszcze dzisiaj przy drogach w sąsiedztwie mostów, rzek, na placach publicznych i kościelnych oraz na skrzyżowaniach dróg.

Co to jest chmiel

Chmiel, roślina lecznicza, o działaniu uspokajającym uprawiany był w klasztornych ogrodach już w VIII w. Jako jednego z surowców do produkcji piwa - napoju starego jak ludzkość - użyto go zapewne po raz pierwszy dopiero w wieku XI. W Polsce chmiel zaczęto uprawiać dopiero w XVII w. Wcześniej piwo warzono z chmielu, który rósł dziko.













Z