Skarby Troi. Wielka wystawa w małym powiecie

Na otwartą w poniedziałek w Hrubieszowie wystawę "Troja - sen Henryka Schliemanna" sprzedano już około cztery tysiące biletów. Niemieccy właściciele skarbów Troi niespodziewanie oświadczyli podczas uroczystego otwarcia, że całkiem możliwe, iż wystawa zamiast do końca maja, potrwa do sierpnia

Poniedziałek w Hrubieszowie biegł swoim rytmem, uczniowie po feriach poszli do szkół, największy ruch trwał wokół targu i sklepów. W księgarni niedaleko muzeum im. Stanisława Staszica, gdzie wisi plakat zapowiadający wystawę, nieco sennie. Na półkach wśród innych lektur szkolnych stoi "Iliada" Homera, można ją kupić za 9,10 zł. - Lepiej schodzą "Podróże z Herodotem" Kapuścińskiego - mówi pani Alicja pracująca w księgarni. Przyznaje: nie wiedziała, że właśnie w poniedziałek wielka wystawa będzie otwarta

W tym czasie kilku pracowników muzeum sprawdzało czy wszystko jest dopięte na ostatni guzik, czy przygotowywana od miesięcy wystawa wypożyczonych z berlińskiego Muzeum Prahistorii i Archeologii Wczesnohistorycznej jest gotowa na wielkie otwarcie.

Muzeum przez ostatni tydzień było zamknięte dla zwiedzających, bo montowano zakupione na potrzeby wystawy gabloty i umieszczano w nich eksponaty, które przyjechały z Berlina. Ich transport dla bezpieczeństwa otoczony był tajemnicą, nie podawano oficjalnie terminu przewozu.

Wreszcie wczoraj sezam się otworzył. Wszyscy przekonywali o swoim zdenerwowaniu, choć najbardziej przejęty wydawał się starosta powiatu hrubieszowskiego Józef Kuropatwa. - Taka rzecz może się zdarzyć tylko w snach, że taka wielka wystawa gości w naszym powiecie - mówił starosta nie wiedząc komu bardziej dziękować: prof. Andrzejowi Kokowskiemu z Instytutu Archeologii UMCS czy dr Alix Hänsel, która na co dzień opiekuje się wystawą w berlińskim muzeum.

- Nigdy nie mieliśmy okazji wywieźć wystawy tak daleko na wschód. Jestem szczęśliwa, że możemy pokazać ją w dwóch językach, polskim i ukraińskim - cieszy się dr Hänsel. Właśnie ona czuwała nad naukowym zamysłem wystawy i w trakcie jej przygotowywania toczyła ciężkie boje z dwójką młodych archeologów z muzeum w Hrubieszowie, Bartłomiejem Barteckim i Anną Hyrchałą.

O co chodziło w tym polsko - niemieckim sporze? Z pozoru chodziło o detale, które jednak zadecydowały o wyglądzie wystawy. Gabloty stoją bowiem w kilku pomieszczeniach XVIII- wiecznego pałacyku, w którym muzeum się mieści. Na to Niemcy początkowo nie chcieli się zgodzić, bo dla nich oznaczało to niemal poszatkowanie kolekcji, którą zawsze prezentowano w jednej sali.

Ale pomysł hrubieszowskich muzealników wychodzi wystawie jedynie na dobre, bo idąc przez dwie sale zwiedzający na samym końcu widzą wspaniałe złote kobiece ozdoby odkryte przez Schliemanna w Troi, znane ze zdjęcia jego żony Zofii przystrojonej w te prastare skarby. - Wystarczy popatrzeć na złote ozdoby, wyobrazić sobie księżniczkę w tym złocie, to każdemu dech zapiera, a mężczyźnie drżą kolana - opisuje prof. Kokowski.

Idąc dalej wchodzi się do niewielkiej salki z jedną gablotą. Szczególną, bo za szybą spoczywa szczerozłota maska, którą przed wiekami położono na twarzy zmarłego. Schliemann nazwał ją maską Agamemnona. Wrażenie jest ogromne. Uległa mu też dr Hänsel, choć na początku nie zgadzała się, by skarby pokazywać w kilku pomieszczeniach. Wczoraj zaskoczyła wszystkich: - Możliwe, że przedłużymy wystawę do sierpnia - zapowiedziała ku zaskoczeniu dyrekcji muzeum i prof. Kokowskiego. Pierwotnie bowiem hrubieszowski "Sen Schliemanna" miał zakończyć się 31 maja.

Wystawa skarbów Troi w tak małym muzeum na zupełnej prowincji to ewenement w historii berlińskiego muzeum i w historii skarbów odkrytych przez Schliemanna. I nigdy raczej wystawa nie będzie wypożyczona do takiej placówki. W kolejce po sen Schliemanna czekają wielkie muzea z Włoch, Hiszpanii i Szwecji. - To jedna z najbardziej pożądanych wystaw na świecie obok Tutanchamona, złota Inków, czy popiersia Nefretete - uważa prof. Kokowski.

Wystawa w Hrubieszowie ma już zapewniony sukces. Zarezerwowano już około cztery tysiące biletów. Jutro skarby Troi będzie oglądać pierwsza grupa widzów z Ukrainy, gdzie zainteresowanie wydarzeniem w Hrubieszowie jest ogromne, dlatego katalog wystawy wydano po polsku i po ukraińsku.

Przypomnijmy - złote ozdoby, które kiedyś przyozdobiły Zofię Schliemann i maska Agamemnona, które można oglądać od wczoraj w Hrubieszowie to idealne repliki. Biżuterię skradli w 1945 r. sowieccy żołnierze i do dziś spoczywa w magazynach moskiewskiego muzeum im. Puszkina. Oryginalna maska jest zaś w muzeum w Atenach.

- Ale te repliki są w 100 proc. identyczne jak oryginały - zapewnia Bartecki. Jubilerzy odtworzyli nawet wgniecenia i inne ślady zębów czasu.

Oprócz tego wszystko, co przez najbliższe tygodnie można podziwiać w hrubieszowskim muzeum to prawdziwe przedmioty odkryte ponad 130 lat temu przez Schliemanna w miejscu, gdzie przez wieloma wiekami wznosiła się Troja. Są wspaniałe srebrne i miedziane naczynia, fragmenty ceramiki, noże i groty strzał, które być może wystrzeliwali z łuków greccy wojownicy w kierunku hufców Trojan wiedzionych do boju przez Hektora.



Jak dostać bilet na "Troję - Sen Schliemanna"

Wejściówki na wystawę można zarezerwować wysyłając do muzeum e-maila na adres [e-mail]. W tytule maila trzeba wpisać "REZERWACJA", a w treści podać termin wizyty, godzinę rozpoczęcia zwiedzania i liczbę osób w grupie. Trzeba też określić skąd zwiedzający przyjeżdżają i kto jest za grupę odpowiedzialny (wraz z nr telefonu tej osoby). Bilety można zarezerwować również dzwoniąc pod nr tel. [phone]. Wejściówki kosztują 10 zł (bilet normalny) i 5 zł (ulgowy).